https://dharma-lotus.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Bepalend_bewustzijn 2026-07-26T14:37:48Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.38.4 https://dharma-lotus.nl/index.php?title=Bepalend_bewustzijn&diff=5577&oldid=prev 2025-12-23T14:30:36Z

<p>Nieuwe pagina aangemaakt met &#039;{{#seo: |title=Bepalend bewustzijn |titlemode=append |keywords=boeddhisme, boeddha, boeddhistisch, Dharma, Pali-canon, Gautama, boeddhist, waarheden, soetra, sutta, Dhamma, meditatie, inzicht, Ivar Mol, Dharma-Lotus, mindfulness, India, Nepal |description=Alle informatie over het bepalend bewustzijn vanuit het Boeddhisme bezien }} {{boeddhisme}} ==Bepalend bewustzijn== In het <a href="/Boeddhisme" title="Boeddhisme">boeddhisme</a>, en dan met name het <a href="/Theravada" title="Theravada">Theravada boeddhisme</a>, vormt het &#039;...&#039;</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{#seo:<br /> |title=Bepalend bewustzijn<br /> |titlemode=append<br /> |keywords=boeddhisme, boeddha, boeddhistisch, Dharma, Pali-canon, Gautama, boeddhist, waarheden, soetra, sutta, Dhamma, meditatie, inzicht, Ivar Mol, Dharma-Lotus, mindfulness, India, Nepal <br /> |description=Alle informatie over het bepalend bewustzijn vanuit het Boeddhisme bezien<br /> }}<br /> {{boeddhisme}}<br /> ==Bepalend bewustzijn==<br /> <br /> In het [[boeddhisme]], en dan met name het [[theravada|Theravada boeddhisme]], vormt het '''bepalend bewustzijn''' ([[Pali]: voṭṭhapana-citta) het beslissende moment in het zintuiglijke waarnemingsproces. Het volgt op het [[onderzoekend bewustzijn]] en “bepaalt” het [[object]]: het identificeert wat de zintuiglijke indruk precies is en schakelt het proces over van de fysieke zintuigdeur naar de mentale deur. Dit is het laatste stadium dat nog volledig passief is voordat actieve mentale reacties kunnen ontstaan.Bepalend bewustzijn is meestal resultaat-bewustzijn (vipāka-citta), maar bij een arahant is het functioneel bewustzijn (kiriya-citta). Voor vipassana-beoefenaars markeert dit moment de overgang naar de fase waarin reacties en [[karma]] gevormd kunnen worden. <br /> <br /> ==Kenmerken Bepalend bewustzijn==<br /> <br /> * bepalend bewustzijn ontstaat direct na het [[onderzoekend bewustzijn]] en heeft hetzelfde zintuiglijke [[object]]<br /> * het bepaalt het [[object]] en classificeert de indruk (bijv. “dit is een kleur”, “dit is een geluid”) en maakt de overstap naar mentale verwerking mogelijk<br /> * het duurt slechts één [[bewustzijnsmoment]]<br /> * bij [[verlichting|niet-verlichte]] personen is het [[resultant bewustzijn]] met gelijkmoedig gevoel<br /> * verlichte mensen ([[Arhat]] of [[Boeddha]] is het [[functioneel bewustzijn]]: het voert dezelfde functie uit zonder karma te vormen<br /> <br /> {{Tabel: zintuigen}}<br /> <br /> {{Tabel: Cognitieve proces}}<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> [[categorie: boeddhisme]]</div>

Admin