3 onthoudingen
De Boeddhistische opsommingen
In de boeddhistische filosofie (de Dharma) komen veel opsommingen voor, zoals de 4 edele waarheden of de 3 bronnen van lijden. In de tijd van Gautama de Boeddha (ca. 563–483 v.Chr.) was bijna iedereen analfabeet; deze lijsten maakten de leer makkelijker uit te leggen en te onthouden.
De kern van de filosofie is door de eeuwen heen nauwelijks veranderd, en deze opsommingen vormen nog steeds de structuur (“kapstok”) van de leer. In lessen en lezingen wordt er vaak naar verwezen. Op deze wiki vind je een aparte categorie met de meest voorkomende opsommingen. Een voorbeeld daarvan is de onderstaande...
De 3 onthoudingen
De 3 onthoudingen (virati's) zijn die (mooie) mentale factoren die bijdragen aan het voorkomen van lijden in spreken, handelen en levensonderhoud. Er zijn drie typen van onthoudingen:
natuurlijke onthouding (sampattavirati)
Dit is het onthouden van onzuiver gedrag als de gelegenheid zich voordoet op basis van ego-gerichte factoren zoals status, aanzien of beroep. Iemand kan zich onthouden van stelen uit angst betrapt te worden wat zijn status zou schaden. Dit is een vorm van onthouden vanuit een onzuivere intentie en is conditioneel.
Dit is het conditioneel naleven van leefregels om zodoende te voorkomen dat we lijden veroorzaken middels ons gedrag. Een verschil met natuurlijke onthouding is dat we door het opnemen van leefregels de gelegenheid tot onzuiver gedrag deels uitbannen. Een monnik leeft in een klooster en en heeft geen bezit, heeft geen baan of andere verantwoordelijkheden en komt zodoende niet in situaties waar bijvoorbeeld een getrouwde burger wel in verkeert. De gelegenheid tot onzuiver gedrag is dan deels afwezig en zodoende komt deze onthouding voort uit sillã.
onthouding door uitroeiing (samucchedavirati)
Dit is de meest zuivere vorm van onthouding omdat deze voortkomt vanuit een zuivere intentie. Iemand hoeft zich niet te onttrekken aan situaties om zich toch zuiver te gedragen. Het zuivere gedrag komt voort uit een diepgeworteld inzien en begrip dat bhavana-maya pañña wordt genoemd. Dit uitroeien is een proces op zich waarin de vier onbegrensdheden ontwikkeld dienen te worden en van daaruit is onthouding door uitroeiing pas mogelijk.
Volledig artikel
Een volledig artikel over dit thema kan je vinden op 8-voudige pad.