7 zuiveringen door inzichtmeditatie (Vipassana): verschil tussen versies

Geen bewerkingssamenvatting
 
(3 tussenliggende versies door dezelfde gebruiker niet weergegeven)
Regel 29: Regel 29:
==3. Zuivering van zienswijze==
==3. Zuivering van zienswijze==


(Diṭṭhi-visuddhi); Met een kalme geest ga je kijken: wat gebeurt er eigenlijk precies in dit lichaam en deze geest?
(Diṭṭhi-visuddhi); Met een kalme geest ga je kijken: wat gebeurt er eigenlijk precies in dit lichaam en deze geest, wat is waar en wat niet? In het boeddhisme worden 3 vormen van onjuiste zienswijze onderscheiden:
 
* hechten aan ceremonies
* hechten aan regels en geloften
* geloof in individualiteit
 
Je ontdekt dat er alleen maar lichamelijke [[rupa|processen (rūpa)]] en [[Bewustzijn|mentale processen (nāma)]] zijn: zien, horen, voelen, denken, voelen van gevoelens.
Je ontdekt dat er alleen maar lichamelijke [[rupa|processen (rūpa)]] en [[Bewustzijn|mentale processen (nāma)]] zijn: zien, horen, voelen, denken, voelen van gevoelens.
Er is geen blijvende “ik” die dat allemaal bezit. Het idee “dit is mijn lichaam, dit zijn mijn gedachten” smelt weg.
Er is geen blijvende “ik” die dat allemaal bezit. Het idee “dit is mijn lichaam, dit zijn mijn gedachten” smelt weg.
Regel 66: Regel 71:
Afhankelijk van hoeveel ketenen er nog over zijn, bereik je één van de vier verlichtingsstadia:  
Afhankelijk van hoeveel ketenen er nog over zijn, bereik je één van de vier verlichtingsstadia:  


* stroombetreding,
* [[Sotapanna]]; de stroom-betreder
* eenmaal-terugkeer
* [[Sakadagami]]; de eenmalig-terugkerende
* niet-terugkeer
* [[Anagami]]; de niet-meer-terugkerende
* arahat-schap
* [[Arhat (woordenboek)|Arhat]]; de heilige


De resterende boeien worden in één keer doorgesneden. Wat overblijft is een geest die volkomen vrij, helder en vredig is, wat er ook gebeurt.
De resterende boeien worden in één keer doorgesneden. Wat overblijft is een geest die volkomen vrij, helder en vredig is, wat er ook gebeurt.
Regel 77: Regel 82:
==Overzicht van de Zuiveringen==
==Overzicht van de Zuiveringen==


{| class="wikitable"
{| class="wikitable" style="width: 90%;"
!Naam || Wat wordt er precies gezuiverd || Hoe bereik je deze zuivering || Resultaat
!Naam || Wat wordt er precies gezuiverd || Hoe bereik je deze zuivering || Resultaat
|-
|-
Regel 88: Regel 93:
| Zuivering door het overwinnen van twijfel || Alle [[twijfel]] over verleden, toekomst, [[karma]], [[wedergeboorte]], de [[Dhamma]] wordt volledig weggenomen || Diep inzicht in [[Afhankelijk ontstaan|oorzaak-en-gevolg]] en de [[3 karakteristieken|3 kenmerken (anicca, dukkha, anatta)]] || Definitief sotāpanna (de [[3 lagere boeien]] zijn nu doorgesneden)
| Zuivering door het overwinnen van twijfel || Alle [[twijfel]] over verleden, toekomst, [[karma]], [[wedergeboorte]], de [[Dhamma]] wordt volledig weggenomen || Diep inzicht in [[Afhankelijk ontstaan|oorzaak-en-gevolg]] en de [[3 karakteristieken|3 kenmerken (anicca, dukkha, anatta)]] || Definitief sotāpanna (de [[3 lagere boeien]] zijn nu doorgesneden)
|-
|-
| Zuivering door kennis en inzicht in wat wel/niet het pad is || Je ziet precies welke [[10 mentale bindingen|mentale staten]] nuttig zijn en welke niet; je vermijdt de [[Bezoedeling van inzicht]] || Ervaren van opkomend en verdwijnen van verschijnselen; herkennen van de “valkuilen” van inzicht (bijv. valse verlichting, extase, enz.) || Vaak [[Sakadagami|sakadāgāmi]] of [[Anagami|anāgāmi]] in wording
| Zuivering door kennis en inzicht in wat wel/niet het pad is || Je ziet precies welke [[mentale factoren|mentale staten]] nuttig zijn en welke niet; je vermijdt de [[Bezoedeling van inzicht]] || Ervaren van opkomend en verdwijnen van verschijnselen; herkennen van de “valkuilen” van inzicht (bijv. valse verlichting, extase, enz.) || Vaak [[Sakadagami|sakadāgāmi]] of [[Anagami|anāgāmi]] in wording
|-
|-
| Zuivering door kennis en inzicht met betrekking tot het pad || De 9 (of 16) [[inzichtskennis-stadia]] worden doorlopen || ervaren [[Vipassana]] beoefenaar: zien van ontstaan en vergaan, ontbinding, angst || voorbereiding op [[Arhat (woordenboek)|arahantschap]]
| Zuivering door kennis en inzicht met betrekking tot het pad || De 9 (of 16) [[inzichtskennis-stadia]] worden doorlopen || ervaren [[Vipassana]] beoefenaar: zien van ontstaan en vergaan, ontbinding, angst || voorbereiding op [[Arhat (woordenboek)|arahantschap]]