Ayatana
Het Boeddhistisch woordenboek
In het boeddhisme worden veel termen uit het Pali of Sanskriet gebruikt. Sommige zijn onbekend en vertalen naar het Nederlands is vaak moeilijk, omdat bestaande woorden al een andere betekenis hebben. Op deze wiki vind je een woordenboek met de meest voorkomende boeddhistische termen (in Pali, Sanskriet of Nederlandse vertaling), inclusief uitleg. Vaak bevat een term ook een link naar een uitgebreider artikel.
Ayatana
De 12 zintuiglijke domeinen (12 āyatana) in het boeddhisme verwijzen naar de 6 zintuigpoorten (interne āyatana) en hun corresponderende zintuiglijke objecten (externe āyatana). Ze vormen de basis voor waarneming en contact (phassa) in de boeddhistische psychologie en spelen een sleutelrol in de leer van Afhankelijk ontstaan (paticcasamuppada).
Interne āyatana (de 6 zintuigpoorten)
- Oog (cakkhu): het vermogen om te zien.
- Oor (sota): het vermogen om te horen.
- Neus (ghāna): het vermogen om te ruiken.
- Tong (jivhā): het vermogen om te proeven.
- Tastzin (kāya): het vermogen om te voelen.
- Geest (mano): het vermogen om mentale objecten zoals gedachten, herinneringen of concepten waar te nemen.
Externe āyatana (de 6 zintuiglijke objecten)
- Zichtbare vormen (rūpa): visuele objecten zoals kleuren en vormen.
- Geluiden (sadda): auditieve prikkels.
- Geuren (gandha): reukprikkels.
- Smaken (rasa): smaakprikkels.
- Tastbare objecten (phoṭṭhabba): fysieke sensaties zoals textuur, temperatuur, enz.
- Mentale objecten (dhamma): gedachten, emoties, concepten of andere mentale fenomenen.
Volledig artikel
lees meer over dit onderwerp op: 12 zintuiglijke domeinen