Universeel mooie factoren: verschil tussen versies

2.806 bytes verwijderd ,  28 nov 2025 11:47
geen bewerkingssamenvatting
Geen bewerkingssamenvatting
 
(3 tussenliggende versies door dezelfde gebruiker niet weergegeven)
Regel 1: Regel 1:
{{Sjabloon:Boeddhistische dharma}}
{{#seo:
|title=De Universeel mooie factoren. Alle informatie over de boeddhisme dharma.
|titlemode=append
|keywords=boeddhisme, boeddha, boeddhistisch, Dharma, Pali-canon, Gautama, boeddhist, waarheden, soetra, sutta, Dhamma, meditatie, inzicht, Ivar Mol, Dharma-Lotus, mindfulness, India, Nepal
|description=Uitgebreide uitleg over de boeddhistische filosofie, de Dharma en de Pali-canon in het bijzonder.
}}
{{boeddhisme}}
De '''universele mooie factoren (sobhana cetasika)''' zijn menselijke eigenschappen die we nodig hebben om de [[mentale vergiften]] (blokkades) op te kunnen lossen.
De '''universele mooie factoren (sobhana cetasika)''' zijn menselijke eigenschappen die we nodig hebben om de [[mentale vergiften]] (blokkades) op te kunnen lossen.


Regel 8: Regel 14:
Het welbekende loslaten is niet een actie op zich maar altijd een gevolg van inzichten. Er dient ingezien te worden dat haat geen heil en voordeel heeft maar altijd lijden in zich herbergt. Zodra de factor -niet-haat- (adosa) ingezien wordt kan haat losgelaten worden. Zo zijn er 19 van deze universele mooie factoren. 12 unieke factoren waarvan enkele specifiek worden beschreven voor de mentale factoren en voor het [[bewustzijn]].
Het welbekende loslaten is niet een actie op zich maar altijd een gevolg van inzichten. Er dient ingezien te worden dat haat geen heil en voordeel heeft maar altijd lijden in zich herbergt. Zodra de factor -niet-haat- (adosa) ingezien wordt kan haat losgelaten worden. Zo zijn er 19 van deze universele mooie factoren. 12 unieke factoren waarvan enkele specifiek worden beschreven voor de mentale factoren en voor het [[bewustzijn]].


 
{{Tabel: mooie factoren}}
<table border="1" width="850" cellspacing="1">
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">mooie factoren</td>
<td width="360" bgcolor="#F7F3D7" align="left">tegenpool</td>
<td width="360" bgcolor="#F7F3D7" align="left">
karakteristiek</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">vertrouwen</td>
<td align="left" width="360">twijfel</td>
<td align="left" width="360">geloof (in iets of iemand)</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">opmerkzaamheid</td>
<td align="left" width="360">afleiding en verwarring</td>
<td align="left" width="360">niet wankelen</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">morele schaamte</td>
<td align="left" width="360">onzuiverheid</td>
<td align="left" width="360">walging (voor onzuiverheid) </td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">morele onbevreesdheid</td>
<td align="left" width="360">bevreesdheid</td>
<td align="left" width="360">bevreesdheid (voor
onzuiverheid)</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">niet-verlangen</td>
<td align="left" width="360">verlangen</td>
<td align="left" width="360">afwezigheid (van verlangen)</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">niet-haat</td>
<td align="left" width="360">haat</td>
<td align="left" width="360">gebrek aan felheid en geen
tegenstand bieden</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">neutraliteit van geest</td>
<td align="left" width="360">partijdigheid</td>
<td align="left" width="360">evenwicht (van bewustzijn
en de mentale factoren)</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">sereniteit*</td>
<td align="left" width="360">rusteloosheid en wroeging</td>
<td align="left" width="360">het kalmeren van
verstoringen</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">lichtheid*</td>
<td width="360" align="left">dufheid en traagheid</td>
<td width="360" align="left">het verminderen van zwaarte</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">buigzaamheid*</td>
<td width="360" align="left">onjuiste zienswijzen en
hoogmoed</td>
<td width="360" align="left">het verminderen van
stijfheid en rigiditeit</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">plooibaarheid*</td>
<td width="360" align="left">overige hindernissen
(leidend tot starheid)</td>
<td width="360" align="left">tegengaan van starheid</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">vaardigheid*</td>
<td width="360" align="left">ziekte</td>
<td width="360" align="left">de gezondheid te verhogen</td>
</tr>
<tr>
<td width="150" bgcolor="#F7F3D7">oprechtheid*</td>
<td width="360" align="left">schijnheiligheid en bedrog</td>
<td width="360" align="left">rechtschapenheid</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="3">* van de mentale factoren en van bewustzijn. Bron: (Bron: Abhidhamma-pitaka (II,
§ 5).</td>
</tr>
</table>
 


==Vertrouwen (saddhã)==
==Vertrouwen (saddhã)==
Regel 169: Regel 90:
Oprechtheid wordt vaak anders ervaren door buitenstaanders en heeft enige daadkracht nodig.
Oprechtheid wordt vaak anders ervaren door buitenstaanders en heeft enige daadkracht nodig.




[[categorie: boeddhistische dharma]]
[[Categorie: Boeddhisme]]