Twijfel: verschil tussen versies

Twijfel (bekijk bron)

Versie van 25 nov 2025 12:52

686 bytes toegevoegd , 25 nov 2025 12:52

geen bewerkingssamenvatting

Admin

bureaucraten, interfacemoderatoren, beheerders

5.762

bewerkingen

@@ Regel 2: / Regel 2: @@
 ==Twijfel==
-'''Twijfel''' (Vicikiccha) is één van de [[mentale vergiften]].
+'''Twijfel''' of Onzekerheid ([[Pali]]: Vicikicchā) is de geestestoestand waarin men niet vol vertrouwen kan besluiten of iets waar is of niet, vooral met betrekking tot [[dharma|de fundamentele leer]] van [[Gautama de Boeddha]]. Het gaat dus niet om gezonde kritische twijfel of filosofische scepsis, maar om een geestelijke belemmering (kilesa) die het pad naar bevrijding blokkeert. Het is een van de sterkste obstakels voor zowel de [[concentratie-meditatie|Samādhi]]) als de [[inzicht-meditatie|Vipassanā]]). Zolang twijfel aanwezig is, kan men geen onwankelbaar vertrouwen hebben.
+Vicikicchā wordt vrijwel altijd omschreven als: Twijfel, onzekerheid, besluiteloosheid over:
+* [[Boeddha|de Boeddha]]
+* [[dhamma|de Dhamma]] (de leer)
+* [[sangha|de Saṅgha]] (de gemeenschap)
+* de [[meditatie]]
+* het verleden
+* de toekomst
+* beide (verleden en toekomst)
+* [[Afhankelijk ontstaan|de wet van afhankelijk ontstaan (paṭiccasamuppāda)]]
-[[Gautama de Boeddha]] benoemde de Mentale vergiften als een keten die de mens bindt aan [[samsara]] (het dagelijkse, burgerlijke leven). Deze mensen zitten opgesloten in het wiel van [[Tibetaans dodenboek|geboorte-en-wedergeboorte]] en worden door deze ketenen daaraan verbonden. Er zijn 14 van deze ketens en twijfel is er daar 1 van.
+Dit is de standaarddefinitie die o.a. voorkomt in de [[Abhidhamma]] en in diverse [[pali-canion|sutta’s.]]
-Iemand die in [[samsara]] (lagere bestaan) verkeert, is onbewust van de uitwegen die er zijn naar het hogere bestaan. Iemand kan vervolgens onbewust zijn van deze onbewustheid en hij kan bewust zijn van deze onbewustheid. Beiden leveren twijfel op.
+===De 5 hindernissen van meditatie===
+Tijfel wordt onder andere genoemd als 1 van de [[5 hindernissen van meditatie]] (Pali: pañca nīvaraṇāni):
+* verlangen (kama; abhidya)
+* kwaadaardigheid (pradosha)
+* luiheid (styana) en stijfheid (middha)
+* rusteloosheid (anuddhatya) en wroeging (kaukritya)
+* twijfel (vichikitsa)
-==Volledig artikel==
-Een volledig artikel over dit thema kan je vinden op [[mentale vergiften]].
+[[Categorie: Boeddhistisch woordenboek]]
 [[Categorie: Boeddhistisch woordenboek]]