Dharma-Lotus is een boeddhistische organisatie met 6 vestigingen in Nederland en een | retraitecentrum (Ekãyano) in Noord-Frankrijk | Mail.png | WA-logo.png | Abonneer op onze Nieuwsbrief

3 mentale vergiften die men loslaat als niet-meer-terugkerende

Uit dharma-lotus.nl
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

De Boeddhistische opsommingen

In de boeddhistische filosofie (de Dharma) komen veel opsommingen voor, zoals de 4 edele waarheden of de 3 bronnen van lijden. In de tijd van Gautama de Boeddha (ca. 563–483 v.Chr.) was bijna iedereen analfabeet; deze lijsten maakten de leer makkelijker uit te leggen en te onthouden.
De kern van de filosofie is door de eeuwen heen nauwelijks veranderd, en deze opsommingen vormen nog steeds de structuur (“kapstok”) van de leer. In lessen en lezingen wordt er vaak naar verwezen. Op deze wiki vind je een aparte categorie met de meest voorkomende opsommingen. Een voorbeeld daarvan is de onderstaande...

De 3 mentale vergiften die men loslaat als niet-meer-terugkerende

Gautama de Boeddha benoemde de 14 Mentale vergiften (kilesa's) als een keten die de mens bindt aan samsara (het dagelijkse, burgerlijke leven). Deze mensen zitten opgesloten in het wiel van geboorte-en-wedergeboorte en worden door deze ketenen daaraan verbonden.

In het Theravada boeddhisme worden vier stadia genoemd die liggen op het pad naar verlichting. Bij elk stadia worden verschillende mentale vergiften losgelaten. Als je alle 14 mentale vergiften hebt losgelaten treedt de verlichting in.

Anagami: de niet-meer-terugkerende

De Anagami, de niet-meer-terugkerende, is volledig bevrijd van de eerste vijf ketens. Het is onmogelijk voor hem om nog begeerte en boosheid te ervaren. De Anagami kan echter wel nog steeds ignorantie (een verkeerd beeld van de werkelijkheid) ervaren.

Bij het stadia van de niet-meer-terugkerende laten we 3 mentale vergiften los:

  • zintuiglijk verlangen
  • haat
  • wroeging

Loslaten mentale vergiften per stadia van de verlichting

Mentale vergiften Stroombetreder Eénmalig terugkerend Niet terugkerend Arhat
Verlangen (zintuiglijk) X
Verlangen (overig) X
Haat X
Onwetendheid X
Hoogmoed X
Onjuiste zienswijzen X
Twijfel X
dufheid X
rusteloosheid X
morele schaamteloosheid X
Morele onbevreesdheid X
Jaloezie X
Gierigheid X
Wroeging X
(Bron: Abhidhamma-pitaka (IV, 38-41)

Volledig artikel

Een volledig artikel over dit thema kan je vinden op Mentale vergiften.