|
Dharma-Lotus is een boeddhistische organisatie met 6 vestigingen in Nederland en een | retraitecentrum (Ekãyano) in Noord-Frankrijk |
 |  | Abonneer op onze Nieuwsbrief |
Sjabloon:Tabel: 3 vergiften
Versie door Admin (overleg | bijdragen) op 8 jan 2026 om 04:34 (Nieuwe pagina aangemaakt met '==De 3 bronnen van Lijden== In het boeddhisme zijn de '''3 bronnen van Lijden''' (3 vergiften, Pali: akusala-mūla) de wortel-oorzaak van dukkha: het voortdurende, existentiële ongemak dat we als mensen ervaren. Volgens de boeddhistische psychologie zijn deze 3 mentale staten de diepste motoren achter al ons onhandige gedrag, onze conflicten en zelfs onze subtiele onvrede: * begeerte (lobha: hebzucht, verlangen) * aversie (dosa: haat,...')
De 3 bronnen van Lijden
In het boeddhisme zijn de 3 bronnen van Lijden (3 vergiften, Pali: akusala-mūla) de wortel-oorzaak van dukkha: het voortdurende, existentiële ongemak dat we als mensen ervaren. Volgens de boeddhistische psychologie zijn deze 3 mentale staten de diepste motoren achter al ons onhandige gedrag, onze conflicten en zelfs onze subtiele onvrede:
- begeerte (lobha: hebzucht, verlangen)
- aversie (dosa: haat, afkeer)
- onwetendheid (moha: verwarring, delusie)
begeerte, aversie en onwetendheid vormen samen de kern van de saṃsāra; de cyclus van lijden en wedergeboorte. Wanneer ze doorbroken worden, ontstaat de ruimte voor bevrijding (verlichting).
| Vergif | Pali-term | Betekenis en manifestaties | Tegenpool | Hoe het lijden veroorzaakt | Hoe het uitgeroeid wordt | Voorbeeld uit dagelijks leven |
|---|---|---|---|---|---|---|
| begeerte | lobha | hebzucht, verlangen, gehechtheid, sensueel plezier najagen | niet-hebzucht (alobha) | leidt tot grijpen, teleurstelling en wedergeboorte in zinnelijke werelden | verzwakt bij Sakadagami, volledig uitgeroeid bij Anagami | verlangen naar lekker eten, bezit, status of seksueel plezier |
| aversie | dosa | haat, woede, afkeer, irritatie, wrok | niet-haat (adosa) | leidt tot conflict, geweld en wedergeboorte in lagere werelden | verzwakt bij Sakadagami, volledig uitgeroeid bij Anagami | boos worden in het verkeer, iemand haten, irritatie bij kritiek |
| onwetendheid | moha | Onjuiste zienswijze | niet-onwetendheid (amoha) | fundamentele oorzaak: verbergt de drie kenmerken en voedt de andere twee vergiften | gedeeltelijk uitgeroeid bij Sotapanna, volledig bij arahantschap | denken “ik ben permanent”, niet inzien dat alles vergankelijk is, twijfel aan de Dharma |